Wat weet jij van je online veiligheid?

Welke sporen laat je achter als je een website bezoekt?
Weet je Internet Service Provider alles wat je doet?
En welke bescherming biedt een VPN-dienst eigenlijk?

Even toe aan iets anders dan je werk? Maak dan deze leuke mini OSINT Safety Challenge van Aware Online. Test aan de hand van 20 vragen in 25 minuten je kennis op het gebied van online sporen. Vergelijk daarna jouw score met die van anderen!

Klik op de link hieronder om de challenge te starten of maak de quiz in het Engels

Wanneer je dit leest heb je ongetwijfeld al via allerlei kanalen gehoord over de strenge richtlijnen die zijn uitgevaardigd rond de Coronacrisis. En heb je dus ook gehoord dan wel begrepen dat we tot onze grote spijt de VOGIN-IP-lezing hebben moeten afgelasten. Na alle deelnemers al geïnformeerd te hebben, nu ook nog een algemeen bericht voor een grotere groep belangstellenden.

Hoe het ging

De officiële richtlijn van een week geleden die bijeenkomsten van meer dan 100 personen verbood, en het feit dat toen ook de OBA tot begin april voor alle publiek gesloten werd, waren de laatste stapjes in een escalatie die twee weken geleden al was begonnen met het successievelijk afzeggen van buitenlandse sprekers. De eerste was, Andreas Blumauer. Twaalf dagen geleden liet hij weten dat hij van zijn bedrijf niet meer naar buitenlandse congressen mocht afreizen. Wel was hij bereid zijn lezing nog via een videoverbinding te verzorgen. Al wat moeilijker werd het toen enkele dagen later ook Dawn Anderson en Edgar Meij om soortgelijke redenen moesten afzeggen. Maar zelfs dat hadden we nog kunnen opvangen, doordat Laura Hollink (CWI) en Hilde van Zeeland (Writefull) bereid gevonden werden om als vervangers op te treden. Maar uiteindelijk bleken alle pogingen het programma “overeind” te houden dus tevergeefs.

Christiaan Triebert

Een andere spreker die uit het buitenland moest komen, keynote Christiaan Triebert, werd hierboven nog niet genoemd. Met hem leek er geen probleem, want toen de situatie escaleerde was hij al ruim een week in Nederland. Maar hier kwam het  probleem bij hem terecht. Door intussen uitgevaardigde inreisverboden, zit hij nu namelijk voor minstens een maand in Nederland “opgesloten”. Dat levert ons wel enig schuldgevoel op. Hij verblijft intussen bij zijn ouders in Friesland. En zelfs het oorspronkelijk al geplande bezoek aan DWDD a.s.donderdag na zijn beoogde lezing bij ons, gaat waarschijnlijk niet door. Voor zijn werk voor de New York Times maakt het intussen niet veel uit, liet hij ons weten. Want alle medewerkers worden op dit moment geacht vanaf thuis te werken. En dan maakt het ook niet meer uit of “thuis” in Manhattan of in Leeuwarden is. En vanaf allerlei plekken werken was Christiaan in het verleden toch al gewend. Alleen zullen de plantjes waarover hij in het interview met IP vertelde, wel dood zijn tegen de tijd dat hij eindelijk weer naar New York mag afreizen. En …. ondanks deze ervaring zei Christiaan toch wel weer bereid te zijn bij een herkansing opnieuw langs te komen.

Het vervolg

De afgelasting was een zware teleurstelling voor een heleboel mensen; voor de deelnemers waarvan enkelen al hadden laten weten erg naar de dag uit te kijken, voor de sprekers en workshopdocenten die hiervoor tijd vrijgemaakt hadden en vast ook al voorbereidingen hadden getroffen om hun verhaal donderdag 19 maart optimaal bij de deelnemers over het voetlicht te brengen, en natuurlijk ook voor ons als organisatoren die er veel tijd en moeite ingestoken hadden om deze dag te organiseren. Heel spijtig allemaal.

En op dit moment is nog allerminst duidelijk wat het vervolgtraject zal zijn. Of het verloop en de aanpak van de huidige pandemie zodanig zal zijn dat later dit jaar al weer een herkansing georganiseerd kan worden, of dat we tot volgend jaar tot VOGIN-IP-2021 moeten wachten. Wel hebben we bij de OBA al een optie genomen voor twee data in oktober: woensdag 14 of donderdag 15 oktober. Maar of we dan al weer zo ver back to normal zullen zijn dat dit realistische data zijn, is maar helemaal de vraag. De Volkskrant citeerde gisteren Hans Heesterbeek, hoogleraar theoretische epidemiologie in Utrecht, over de genomen maatregelen. Die acht het ‘zeker niet ondenkbaar’ dat het openbare leven in de zomer, maar zeker vanaf september opnieuw aan banden wordt gelegd. ‘Je moet niet denken: we nemen even deze maatregelen, en dan zijn we er vanaf’.

Hoe dan ook zullen we belangstellenden via deze nieuwsbrief en op onze site op de hoogte houden, want de overweldigende belangstelling – het congres was eerder volgeboekt dan enig eerder jaar – is voor ons een enorme steun in de rug om in elk geval naar een herkansing of een vervolg te streven. Deelnemers en andere betrokkenen danken we ook voor de opbeurende reacties die we de afgelopen dagen van hen mochten ontvangen. Voor nu gaat ieders gezondheid voor alles, we wensen jullie heel veel sterkte de komende periode!

Met dank aan Jurgen Egges voor de voor ons gemaakte cartoon.

VOGIN is blij te kunnen melden dat het VOGIN Fonds project “Pixel People” op 7 maart live gaat onder de nieuwe naam ‘Eindhoven Data Parcours’!

Het “Pixel People” project is een initiatief van Smart Homes en MAD emergent art center.

Er was een idee ontstaan om ‘iets’ te doen met de “slimste woning van Nederland”, gelegen naast het Evoluon in Eindhoven in combinatie met de “smart City” Strijp-S wat daar vlak bij is. De initiatiefnemers wilden mensen kennis laten maken met de nieuwste ontwikkelingen op het gebeid van digitalisering thuis en in de openbare ruimte.

Begin 2018 schreef VOGIN een project call uit met de volgende doelstelling:

“Het VOGIN Fonds wil de groeiende en onmisbare rol die kennis- & informatie(technologie) speelt zichtbaar maken, en de samenleving voorzien van kennis en kunde om de rol van kennis- & informatie(technologie) beter te begrijpen en de toepassing ervan beter in te zetten.” 

Het “Pixel People” idee  sloot daar goed op aan en er is een project voorstel ingediend. Begin 2018 is het project voorstel goedgekeurd door VOGIN GO Fonds die voor dit project de subsidie verstrekker is. De doelstellingen van dit project zijn:

  • Pixel People ontwikkelt een ‘Experience’ waarin onzichtbare digitale informatiestromen zichtbaar en – waar mogelijk – tastbaar worden.
  • Mensen bewust maken van gepaste en ongepaste, maar vooral onzichtbare informatiestromen en de mogelijke invloed hiervan op het individu en de maatschappij.
  • Dit moet de deelnemers bewust maken en uiteindelijk actiever en vaardiger maken in het bewaken en op de juiste manier delen van hun identiteit – online en offline.
  • “Eindhoven Data Parcours” zal zowel de negatieve als de positieve kant van de “digitale revolutie” belichten.
  • Met “Eindhoven Data Parcours” moet er een zo groot mogelijk aantal mensen bereikt worden. Om dit te bewerkstelligen moet “Eindhoven Data Parcours” voor zich zelf reclame maken en tot een exploitabel concept leiden.

Met het Eindhoven Data Parcours moet op een speelse wijze de bovenstaande boodschap over de bühne gebracht worden. Er is gezocht naar een “spelvorm” die mensen aanspreekt. Of dat gelukt is moet in de praktijk blijken.

De makers: “De slimste woning is het startpunt van de route. We laten deelnemers het een en andere zien van wat de digitalisering in onze woningen voor mogelijkheden geeft.  Daarnaast hebben we een applicatie ontwikkeld op een tablet die de deelnemers begeleiden op hun tocht van de slimste woning naar Stijp-S (een stadswijk in Eindhoven) en weer terug. De applicatie op is gebouwd in Unity en laat locatie gestuurd (GPS) markante punten in de route zien aan de deelnemers. De applicatie is “open source” en kan ter beschikking gesteld worden om vergelijkbare “wandelingen” in andere steden mogelijk te maken.

De route is ca. 3km door de stadswijk Strijp-S, die bekend staat als een “smart-City”.  Tijdens de tour laten we deelnemers kennis maken met wat hiervan in de openbare ruimte te zien is. Er zijn een paar spel elementen ingebouwd die de deelnemers uitdagen en ze tevens an het denken zet.

De tour eindigt weer in de slimste woning bij het Evoluon waar onder het genot van een drankje een nabeschouwing/discussie plaats vindt.”

Alle informatie van Eindhoven Data Parcours is “open source” en kan opgevraagd worden en gebruikt worden op andere plaatsen in Nederland (of daarbuiten). Zowel de gedetailleerde draaiboek als de software op de tablet is beschikbaar.

Loop het Eindhoven Data parcours, aanmelden kan hier.

-> AFGELAST IVM CORONAVIRUS <-

VOGIN en vakblad IP verzorgen 19 maart voor de achtste keer de VOGIN-IP-lezing. Voor informatieprofessionals is deze bijeenkomst intussen al een begrip geworden, als HET evenement om op de hoogte te blijven van nieuwe ontwikkelingen en om contacten te onderhouden met vakgenoten en (andere) deskundigen.

Als keynotesprekers zullen visual investigations journalist Christiaan Triebert en SEO-consultant Dawn Anderson het podium van de OBA betreden. Christiaan Triebert mocht 26 november al bij De Wereld Draait Door vertellen over zijn onderzoek naar Russische bombardementen van Syrische ziekenhuizen, dat hij voor de New York Times gedaan heeft (https://bit.ly/tribrt).

Dawn Anderson is vooral bij SEO-bijeenkomsten een veelgevraagd spreker. Zij weet de link te leggen tussen SEO en moderne information retrieval-technieken, en daarmee dus ook tussen SEO en het vakgebied van de informatieprofessional (https://bit.ly/dawn2020).

Daarnaast zijn er 19 maart nog zes andere sprekers, waaronder Andreas Blumauer (Semantic Web Comp.), Bianca Kramer (UU), Edgar Meij (Bloomberg) en Dennis Agusi (Philips).

Bovendien zijn er tien verschillende workshops waarop je kunt inschrijven. Die bieden een gevarieerd aanbod aan onderwerpen. Van linked data tot knowledge graphs, van data analyse tot infographics, van bibliometrische visualisatie tot open citaties en van factchecking tot allerlei zoeksystemen. Wacht niet te lang met inschrijven, want voor de workshops geldt een maximum van 18 deelnemers en één van de sessies is nu al volgeboekt.

Op de VOGIN-IP website vind je het volledige programma, informatie over de lezingen, over de workshops en uiteraard over aanmelding. https://vogin-ip-lezing.net/

Let op: tot 1 februari geldt nog vroegboekkorting

Na het succes van ons seminar ‘Factchecking en hoe er praktisch mee om te gaan’ organiseren LexisNexis en VOGIN een vervolg seminar over de verspreiding en gevolgen van nepnieuws.

U bent van harte welkom op donderdag 28 november op het LexisNexis kantoor in Amsterdam.

Hoewel we er vooral de laatste tijd veel over horen is nepnieuws van alle tijden. Echter, sinds de Amerikaanse verkiezingen heeft nepnieuws een nieuwe lading gekregen. Nepnieuws lijkt als term een instrument geworden om de betrouwbaarheid van media ter discussie te stellen.

Maar in de praktijk is de wereld niet zo zwart-wit. Het seminar ‘Nepnieuws en hoe er mee om te gaan’ geeft enkele handvatten door antwoord te geven op vragen zoals: wat is nepnieuws? Hoe komt het tot stand? Hoe kan je het herkennen en hoe moet je ermee omgaan?

Binnenkort volgt het volledige programma. Indien u nu al geïnteresseerd bent kunt u zich aanmelden via deze link.

Wij hopen u op 28 november te mogen verwelkomen!

Op 7 juni heeft een deel van het VOGIN- en GO Fonds bestuur een bezoek gebracht aan PixelPeople in Eindhoven. Na de kennismaking en een korte inleiding kregen wij een demonstratie van de PixelPeople “wandeltocht”.  De tocht begint in “de slimste woning” naast het Evoluon en leidt de bezoeker naar een plein op Stijp-S. Het was een eerste versie, dus nog niet uitontwikkeld.

Feedback van VOGIN en GO Fonds:

  • Er zit een bepaalde tegenstijdigheid in het feit dat je mensen oproept voorzichtiger te zijn met Internet en de dingen die we de deelnemers laten doen in de tocht.
  • Zou je deelnemers het spel op een eigen device kunnen laten doen?  Dit heeft het Pixelpeople team ook overwogen, maar de Augmented Reality onderdelen werken niet op veel (oudere) mobiele telefoons. Toch nog een keer goed over nadenken ( Een plan B versie bedenken kan geen kwaad)
  • De app maakt gebruik van software (PIPL) om informatie van deelnemers van internet te halen. We zouden daarbij ook dingen kunnen vinden die niet in de haak zijn. Hoe gaan we daar mee om?  We moeten daar goed over nadenken. We moeten hier iets over opnemen in onze AVG verklaring en in FAQ.
  • We moeten zorgen dat we een AVG compliant privacy verklaring hebben en ons daar aan houden (bv de data van deelnemers wissen na deelname).
  • We zouden het spel een keer kunnen laten “auditen” door Vrijbit of Bits of Freedom.
  • Het concept is interessant en heeft ludieke componenten. Het is ook duidelijk dat het nog niet af is. Er is nog een hoop werk te doen.
  • De educatieve component zou verbeterd kunnen worden; er zijn heel veel – privacy gerelateerde -dingen te zien op Strijp-S die de moeite waard zijn om aan de deelnemers te vertellen.
  • We zouden meer aandacht kunnen geven aan “jeugd”. In de praktijk waarschijnlijk 16+ jeugd i.v.m. met de privacy wetgeving (maar misschien ook ouders met kinderen).
  • In het kader van Mediawijsheid kan dit een product zijn voor scholen.
  • Overwegen om een camera heat-map te maken om te illustreren hoeveel camera’s er in dit gebied zijn.
  • Gebruik maken van de tablet (en/of aanwezige camera’s) om beeld en geluidsopnamen te maken van de deelnemers.
  • Gaan we wat met gezichtsherkenning doen? Antwoord; dat is wel een overweging.  Een idee was om emotie te meten op een bepaald punt in de route.
  • De route heeft nu nog veel te grote “gaten”. Er gebeurt te weinig. Je hebt iets van 8 punten nodig op de route.
  • De aanzet van het verhaal is leuk, maar dit moet vaker terug komen een uitgewerkt worden; Jhackson, veel vaker terug laten komen en ontwikkelen als virtueel personage.
  • Probeer groepsdynamiek te krijgen door conflict te introduceren of competitie. Eventueel een punten telling introduceren.
  • Doe meer met de slimste woning;  veel meer laten zien.

De planning is om 1 november klaar te zijn met het project. Het project moet in ieder geval in 2019 afgerond worden.

We zien er naar uit!

We verwelkomen van harte nieuw bestuurslid John van de Pas. Hij werkt bij Saxion als docent-onderwijsontwikkelaar bij de opleiding HBO-ICT, en is daarnaast als onderzoeker verbonden aan het lectoraat Maatschappelijke Veiligheid. Hij heeft verschillende functies in het informatievak vervuld, waaronder implementatie-consultant bij een ICT-bedrijf, bibliothecaris van een hogeschoolbibliotheek en docent aan de (inmiddels niet meer bestaande) IDM-opleiding van Saxion in Deventer.

De rode draad bij zijn activiteiten is het vanuit de menselijke maat kijken naar de maatschappelijke en persoonlijke impact van toepassingen van informatietechnologie. Met dat uitgangspunt ontwikkelt hij lessen, verzorgt (project)onderwijs, schrijft publicaties en geeft presentaties over Gebruikersaspecten van informatietechnologie, Burgerschap in de context van “Smart Cities”, Privacy, en de borging van Publieke waarden in een gedigitaliseerde wereld.

Wet- en regelgeving op het terrein van databescherming zorgt voor een paradigmaverschuiving in het omgaan met data. De eisen die de AVG stelt, leiden tot hoofdbrekens bij organisaties die afhankelijk zijn van data-intensieve processen. De manier waarop de informatie-infrastructuur traditioneel ingericht is, maakt het voldoen aan de nieuwe dataverwerkingsrichtlijnen tot een ingewikkelde puzzel, waarbij nog nauwelijks sprake lijkt van best practices. Die zijn echter wel dringend nodig om te kunnen blijven functioneren onder het nieuwe dataregime. Er is dus behoefte aan kennisontwikkeling en scholing op de verschillende terreinen waar nieuwe richtlijnen en wet- en regelgeving andere eisen stellen aan verantwoord onderzoeksdatabeheer.

Onder de vlag “Research support” worden veelbelovende diensten ontwikkeld door innovatieve bibliotheken, onderzoeks-  en kennisinstellingen. De leergang Research Services biedt informatiespecialisten, datamanagers en research support medewerkers handvaten bij het aanpakken van de organisatorisch en praktische vraagstukken bij het ontwikkelen van AVG-compliant onderzoeksdatabeheerdiensten.

In een eerste kennissessie op 3 oktober in samenwerking met LexisNexis verkennen we de stand van zaken op het terrein van Research Support.

Dit jaar heeft VOGIN GO Fonds drie mooie en baanbrekende projecten binnen de erfgoed sector een substantiele financiele ondersteuning toegekend. Te weten:

HDAT

HDAT (Historical Dutch-Asiatic Trade) is een interactieve data-driven simulatie, documentaire en installatie rondom het Nederlands-Aziatische handelsnetwerk in de 18e eeuw. De VOC neemt een prominente plek in de wereldgeschiedenis in, maar de precieze werking van dit netwerk is voor velen onzichtbaar.  

Met nieuwe technologieën en oude boekhoudingen willen we deze wereld op een digitale manier reconstrueren. We willen laten zien hoe schepen en goederen zich verplaatsen door de tijd, naar verschillende locaties, waar ze culturen met elkaar verbinden. In deze tijdsopname zijn de verhalen en de diagrammen met elkaar verweven. Hierin hopen we de conversatie tussen de historicus en de geïnteresseerde te verrijken met een perspectief dat zonder data onmogelijk was.  

De geschiedenis laat ons zien hoe de samenleving is gevormd en hoe deze zich mogelijk in de toekomst kan ontwikkelen. We denken dat dit een nieuwe vorm kan zijn om deze geschiedenis te vertellen.

Mediascape

In MediaScape (een samenwerking tussen Beeld en Geluid en het CWI) wordt een innovatief model voor het toegankelijk maken van audiovisueel cultureel erfgoed ontwikkeld. In plaats van generieke applicaties zoals de welbekende zoekingangen op archieven en catalogi, gaan we “genereuze applicaties” ontwerpen die beter in staat zijn om de potentie van digitale erfgoedcollecties tot zijn recht te laten komen.

We gaan alternatieve vormen van toegang tot de collecties ontwikkelen om verbindingen te leggen tussen interesse van individuen en erfgoedobjecten. We maken hierbij gebruik van de state-of-the-art in informatietechnologie als AI, XR  en Intelligent Agents. Om deze applicaties te ontwikkelen is een “interface” nodig die deze nieuwe technieken kan verbinden met de legacy systemen die het fundament vormen van archieven.

In MediaScape slaan we een brug tussen twee werelden. Samen met erfgoedpartners ontwerpen we “proefopstellingen” die in directe interactie met bezoekers laten zien hoe de nieuwe ontwerpen werken.

Denkende Dingen

VPRO Medialab ontwikkelt in samenwerking met schrijver Niels ’t Hooft “Denkende Dingen” (werktitel), een verhalende Augmented Reality-app die de gebruiker boeit en vermaakt, maar vooral aan het denken zet over de morele implicaties van steeds slimmer wordende apparaten.

Via de smartphonecamera is er in je huiskamer een slimme stofzuiger verschenen, zo intelligent dat het/zij/hij niet alleen zelfstandig je vloer stofvrij kan houden, maar ook amusante gesprekken met je voert. Zo intelligent dat cleaning en kletsen al gauw niet meer genoeg zijn. Je stofzuiger wil erkenning! Liefde! Actie! Al gauw is de vraag: word je medeplichtig aan een robotrevolutie of een AI-oppressor, in een hypermoderne vorm van slavernij?

Kunstmatige intelligentie en smart devices zijn in opkomst, maar we staan er zelden bij stil wat hiervan de maatschappelijke gevolgen zullen zijn. Door deze thematiek op een verhalende manier te adresseren, brengt Denkende Dingen deze technologie letterlijk dichtbij huis.